Στην ενίσχυση του ευρωπαϊκού μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας προχωρά η Ευρωπαϊκή Ένωση, με στόχο την καλύτερη αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών, υγειονομικών κρίσεων και άλλων έκτακτων καταστάσεων. Το Συμβούλιο της ΕΕ ενέκρινε στις 20 Νοεμβρίου 2026 τη διαπραγματευτική του θέση για το νέο πλαίσιο της περιόδου 2028–2034, που προβλέπει στενότερη συνεργασία μεταξύ των κρατών-μελών, ενίσχυση των διαθέσιμων μέσων και δημιουργία νέων αποθεμάτων ιατρικού υλικού.
Ο ευρωπαϊκός σχεδιασμός αφορά την αντιμετώπιση μεγάλων φυσικών καταστροφών, όπως δασικές πυρκαγιές, πλημμύρες και σεισμοί, αλλά και την ετοιμότητα απέναντι σε τρομοκρατικές ενέργειες, χημικά, βιολογικά, ραδιολογικά και πυρηνικά συμβάντα.
Το νέο πλαίσιο βασίζεται στην πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που παρουσιάστηκε τον Ιούλιο του 2025 και αποσκοπεί στην ενίσχυση του υφιστάμενου Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας.
Ενίσχυση της συνεργασίας σε μεγάλες καταστροφές
Βασική επιδίωξη είναι η ταχύτερη κινητοποίηση βοήθειας όταν μια χώρα αντιμετωπίζει καταστροφή που υπερβαίνει τις δυνατότητες των εθνικών υπηρεσιών της.

Στο πλαίσιο του υφιστάμενου μηχανισμού, η Ευρωπαϊκή Ένωση μπορεί ήδη να συντονίζει την αποστολή πυροσβεστικών αεροσκαφών, σωστικών συνεργείων, ιατρικών ομάδων και εξειδικευμένου εξοπλισμού.
Με τη νέα πρόταση προβλέπεται πιο οργανωμένη συνεργασία μεταξύ πολιτικών και στρατιωτικών φορέων για την αντιμετώπιση μεγάλων κρίσεων, με διατήρηση του πολιτικού χαρακτήρα του μηχανισμού.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα μπορεί να υποστηρίζει τον συντονισμό με κοινές εκπαιδεύσεις και ανταλλαγή τεχνογνωσίας.
Ευρωπαϊκά αποθέματα φαρμάκων και υγειονομικού υλικού
Σημαντική αλλαγή αποτελεί η πρόβλεψη για κοινή χρηματοδοτική αντιμετώπιση των αναγκών Πολιτικής Προστασίας και υγειονομικής ετοιμότητας.
Το σχέδιο προβλέπει τη δημιουργία νέων αποθεμάτων ιατρικών προϊόντων και εξοπλισμού, όπως:
- Φάρμακα και εμβόλια.
- Ιατρικά γάντια και μάσκες.
- Άλλα αναγκαία μέσα προστασίας και περίθαλψης σε περιπτώσεις υγειονομικών κρίσεων.
Στόχος είναι η ταχύτερη διάθεση των απαραίτητων υλικών όταν προκύπτουν καταστάσεις έκτακτης ανάγκης μεγάλης κλίμακας.
Νέος μηχανισμός παρακολούθησης σύνθετων κρίσεων
Το Συμβούλιο της ΕΕ προτείνει επίσης τη δημιουργία ειδικής ομάδας ανάλυσης και υποστήριξης για κρίσεις που επηρεάζουν ταυτόχρονα πολλούς τομείς.
Η ομάδα θα παρακολουθεί τις εξελίξεις και θα παρέχει τεχνική και επιχειρησιακή υποστήριξη, όπου απαιτείται.
Προβλέπεται να λειτουργεί στο πλαίσιο του ήδη υπάρχοντος Κέντρου Συντονισμού Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ώστε να αξιοποιούνται οι διαθέσιμες υποδομές χωρίς να δημιουργούνται παράλληλοι μηχανισμοί.
Η σημασία για την Ελλάδα και τα νησιά
Η ενίσχυση της ευρωπαϊκής συνεργασίας στην Πολιτική Προστασία παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την Ελλάδα και ειδικότερα για τις νησιωτικές περιοχές, όπου οι γεωγραφικές αποστάσεις δυσκολεύουν συχνά την άμεση κινητοποίηση πρόσθετων δυνάμεων και εξοπλισμού.
Η δυνατότητα αξιοποίησης ευρωπαϊκών μέσων σε μεγάλες καταστροφές μπορεί να λειτουργήσει συμπληρωματικά στις εθνικές υπηρεσίες, ιδιαίτερα σε περιστατικά που απαιτούν εξειδικευμένη υποστήριξη.
Ωστόσο, η συγκεκριμένη πρόταση δεν προβλέπει σε αυτό το στάδιο απευθείας χρηματοδοτήσεις προς ελληνικούς ή νησιωτικούς Δήμους, ούτε έχει ανακοινωθεί συγκεκριμένη κατανομή πόρων.
Δεν έχει εγκριθεί ακόμη ο τελικός κανονισμός
Η απόφαση της 20ής Νοεμβρίου αφορά τη μερική διαπραγματευτική θέση του Συμβουλίου της ΕΕ και όχι την οριστική θέσπιση του νέου πλαισίου.
Θα ακολουθήσουν διαπραγματεύσεις με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, ενώ τα τελικά ποσά χρηματοδότησης θα καθοριστούν στο πλαίσιο του νέου Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την περίοδο 2028–2034.

























