Με αφορμή το βίντεο του Υπουργού Υγείας Αδώνιδος Γεωργιάδου στο Τικ-Τοκ, αμέσως μετά την θερινή επίσκεψή του στο Νοσοκομείο Λέρου και την εκεί παρουσίαση μιας άκρως εξιδανικευμένης κατάστασης, που απέχει παρασάγκας από αυτήν που ο Λεριακός λαός, και όχι μόνο, βιώνει καθ’όλη τη διάρκεια του χρόνου, γεννήθηκε η ανάγκη να παρουσιαστεί και η άλλη όψη του νομίσματος, μέσα από τις ίδιες τις μαρτυρίες ντόπιων ασθενών,εργαζομένων και επισκεπτών που συνδιαμορφώνουν το παρόν άρθρο.

Γράφει ο Θεόφιλος Γκιννής

Το Νοσοκομείο Λέρου, όπως είναι γνωστό, αποτελεί έναν κόμβο για την υγεία της Βόρειας Δωδεκανήσου.Σε ένα νησί οκτώ χιλιάδων περίπου κατοίκων,που όμως καλείται να ανταποκριθεί στις ανάγκες όχι μόνο αυτού του πληθυσμού, αλλά και στις ανάγκες των κατοίκων των γύρω νησιών και νησίδων (Πάτμου,Λειψών,Αγαθονησίου,Αρκιών),των επισκεπτών κατά τη θερινή περίοδο, αλλά και μεγάλου αριθμού μεταναστών της ΚΕΔ Λέρου.

Επομένως, είναι καλό να στηρίζεται κανείς στα στοιχεία που αναφέρουν πάνω από 33.500 ασθενείς(10.000 εξ’αυτών στο ΤΕΠ), που υποδέχτηκε το Νοσοκομείο το 2025 και όχι μόνο στις οκτώ χιλιάδες κατοίκους, όπως έκανε ο Πρωθυπουργός, για παράδειγμα, κατά την πρόσφατη σχετικά παρουσία του στο νησί,ώστε να “δικαιολογήσει” κατά πως φαίνεται τις ελλείψεις σε κρίσιμες ειδικότητες ιατρών,όπως αυτή του καρδιολόγου επί σχεδόν δύο ολόκληρα έτη.

Κύριε Πρωθυπουργέ,κύριε Υπουργέ Υγείας (που σήμερα (6/10/26) “εγκαινιάζετε” στην Κάλυμνο την καρδιολογική κλινική χωρίς ακόμη καρδιολόγους), οι Λεριοί αναφέρουν αναμονή, ταξίδια σε άλλα νησιά ή στην ηπειρωτική Ελλάδα, εξυπηρέτησή τους αναγκαστικά από ιδιώτες γιατρούς, διακομιδές.

Η ασφαλής, άμεση και ποιοτική περίθαλψη που πρέπει να παρέχεται απουσιάζει πλήρως. Έννοιες δε όπως νησιωτικότητα και δημόσια δωρεάν υγεία φαίνεται πως για τους περισσότερους παραμένουν έννοιες στα λόγια και που δεν εφαρμόζονται στην πράξη.

Η υγεία στη νησιωτική Ελλάδα δε μπορεί και δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται όπως στην ηπειρωτική χώρα.

Στα νησιά, η έλλειψη ακόμη και μίας βασικής ειδικότητας σημαίνει ταξίδι, ακτοπλοϊκά ή αεροπορικά εισιτήρια, πιθανή διαμονή, μετακινήσεις, πιθανή αμοιβή ιδιώτη γιατρού, χρόνο,ψυχολογική επιβάρυνση και επιπλέον οικονομικό κόστος στις ήδη επιβαρυμένες τσέπες των νησιωτών. Η νησιωτικότητα δημιουργεί πραγματικές γεωγραφικές ανισότητες και απαιτεί ειδική πολιτική αντιμετώπιση.

Ελλείψεις ιατρών άνευ προηγουμένου

  1. Νευρολόγος (Ψυχικά ασθενείς, ΑΜΕΑ με κινητικές αναπηρίες και λοιπά νευρολογικά προβλήματα αλλά και ανάγκη τακτικής παρακολούθησης,είναι ακόμη πιο επίπονο και δαπανηρό να ταξιδέψουν.Σημειωτέον πως ο κοντινότερος μαγνητικός τομογράφος με δημόσια κάλυψη βρίσκεται στη Ρόδο και ιδιωτική στην Κω).
  2. Καρδιολόγος (Ανασφάλεια,κίνδυνος και διακομιδές με ρίσκο την ανθρώπινη ζωή – έλλειψη για σχεδόν δύο χρόνια) – Ερωτήματα (Αρκεί να έρθει ένας καρδιολόγος μόνο για να καλύψει κάποιες εφημερίες; Ποιός καρδιολόγος θα έρθει να σηκώσει μόνος το βάρος των εφημεριών και της ευθύνης; Αποθαρρύνεται; Ναι ή Όχι;)
  3. Οφθαλμίατρος
  4. Δερματολόγος
  5. ΤΕΠ Χειρουργός
  6. ΩΡΛ

Οι ελλείψεις αυτές οδηγούν είτε σε ταξίδια είτε σε ιδιώτες γιατρούς, ενώ φυσικά καρκινοπαθής ασθενής δε μπορεί να παραμείνει στο νησί.

Ειδικότητες μονήρεις (ένας γιατρός)

  1. Ακτινοδιαγνωστική
  2. Ιατρική Βιοπαθολογία (εδώ και δύο χρόνια)
  3. Νεφρολογία
  4. Οδοντιατρική
  5. Παιδιατρική
  6. Ορθοπεδική

Σε υποστελέχωση φυσικά βρίσκεται και το Νοσηλευτικό και λοιπό προσωπικό του Νοσοκομείου.

Ως αποτελέσματα καταγράφονται:

Α)υπηρεσίες τρίπλεξ και υπερήχων,αλλά και αξονικού τομογράφου με ραντεβού αρκετό καιρό μετά (ενδεικτικά αναφέρονται και δύο μήνες) – σε περίπτωση επείγοντος ακολουθεί ταξίδι, ιδιώτης γιατρός, κόστος)

Β)αδυναμία εκτέλεσης εξειδικευμένων εξετάσεων και υπηρεσιών που αφορούν εγκύους

Γ)αδυναμία εκτέλεσης ειδεξικευμένων εργαστηριακών και λοιπών διαγνωστικών εξετάσεων, πολλές εξ’αυτών όταν γίνονται ιδιωτικά είναι δαπανηρές, ενώ όταν δε γίνονται απαιτείται μετακίνηση.

Εύλογα αναρρωτιέται κανείς : Γιατί δεν προβλέφθηκαν αυτά τα κενά σε τόσο κρίσιμες ειδικότητες; Πόσο αξίζει η υγεία των Λεριών και των νησιωτών συνολικά; Πού βρίσκονταν οι πολιτικοί αντιπρόσωποι όταν η δημοτική αρχή λίγους μήνες πριν αναζητούσε τον υπουργό υγείας στα κανάλια; Γιατί μέχρι σήμερα δεν έχουν καλυφθεί τα κενά; Πού είναι η εφεδρεία στο σύστημα; Πότε θα δοθούν επιτέλους ισχυρά κίνητρα;

Όσον αφορά στην κάλυψη των εξόδων μετακίνησης μέσω ΕΟΠΥΥ, αυτή δεν αναπληρώνει το ψυχολογικό,σωματικό,κοινωνικό βάρος του ασθενή που πρέπει να ταξιδέψει. Επιπλέον, από τη μία πλευρά πολλοί είναι οι συμπολίτες μας που δε γνωρίζουν την παροχή αυτή και θα έπρεπε να ενημερώνονται και από την άλλη ανασφάλιστοι ασθενείς(και)  με αναπηρίες εξαιρούνται.

Τί κοστίζει,λοιπόν, λιγότερο; Η ουσιαστική στελέχωση του Νοσοκομείου ή η συνεχής μετακίνηση ασθενών και η κάλυψη των αναγκών τους εκτός Λέρου,σε συνδυασμό και με το κόστος των πάμπολλων άνευ προηγουμένου αεροδιακομιδών;

Και περνώντας στις διακομιδές, που φανερώνουν κυρίως την υποστελέχωση,μια διακομιδή σημαίνει χρόνος και στην υγεία ο χρόνος μπορεί να είναι καθοριστικός.Δεν είναι δυνατόν η διακομιδή να αποτελεί την αυτονόητη απάντηση στην υποστελέχωση.

Ανθρώπινο δυναμικό

Την ίδια στιγμή πρέπει να αναγνωρίζεται η υπεράνθρωπη και φιλότιμη προσπάθεια των γιατρών,των νοσηλευτών και του λοιπού προσωπικού που κρατούν όρθιο το Νοσοκομείο μας. Το ανθρώπινο δυναμικό που καταθέτει ψυχή και σώμα για να ανταποκριθεί στις ανάγκες όλων μας. Μαρτυρίες αναφέρουν πως στα ΤΕΠ δίνουν τον καλύτερο ευατό τους κάτω από συχνά δύσκολες και πιεστικές συνθήκες.

Η προσπάθεια όμως αυτή, δε μπορεί να αποτελεί άλλοθι για την υποστελέχωση. Οι συνεχείς εφημερίες οδηγούν σε επαγγελματική και σωματική εξάντληση ,ενώ η έλλειψη επαρκούς αριθμού γιατρών αυξάνει την πίεση πάνω στους ήδη υπηρετούντες.

Ένα Νοσοκομείο δε μπορεί να λειτουργεί χάρη στην υπερπροσπάθεια λίγων.Οφείλει η Πολιτεία να σεβαστεί το ανθρώπινο δυναμικό,να στελεχώσει επαρκώς και να μην το αφήνει εκτεθειμένο και εξαντλημένο,στην ανασφάλεια και τον κίνδυνο.

Προκηρύξεις

Ιανουάριος 2023 – Ιανουάριος 2026 :

11 από τις 15 θέσεις άγονες – 8 από τις 13 νέες σε εξέλιξη.

Το πρόβλημα βρίσκεται πιο πέρα από τις προκηρύξεις και γεννώνται ερωτήματα όπως το γιατί δεν προσελκύονται οι γιατροί στη νησιωτική Ελλάδα.Πώς θα καλυφθούν οι θέσεις,αλλά κυρίως πώς θα παραμείνουν οι γιατροί στη Λέρο. Αυτό είναι το στοίχημα, αλλά και ο λόγος που οι προκηρύξεις θα πέφτουν στο κενό, θα αναζητούνται γιατροί για εφημερίες σε αγγελία,θα συνεχίζεται η υποστελέχωση.

Χρειάζονται,λοιπόν, ισχυρά και ουσιαστικά κίνητρα για τους γιατρούς που επιλέγουν να υπηρετήσουν στα νησιά – είναι όμως η Κυβέρνηση διατεθειμένη να τα δώσει; Μήπως η παροχή οργανωμένης και σταθερής στεγαστικής υποστήριξης θα μπορούσε να βοηθήσει στην προσέλκυση και παραμονή τους;

Και όλα αυτά δεν αφορούν μόνο τη Λέρο μας, αλλά και άλλα νησιά. Είναι επιτακτική ανάγκη η συνταγματικά κατοχυρωμένη Νησιωτικότητα να μπει ουσιαστικά στις προτεραιότητες της Πολιτείας και να περάσει από το σύνθημα στην πράξη,ώστε να μη σημαίνει μειωμένα δικαιώματα για τους νησιώτες.

Η συζήτηση για το Νοσοκομείο πρέπει να γίνεται με στοιχεία και με βάση την πραγματικότητα, με αυτιά ανοιχτά προς κάθε ασθενή, εργαζόμενο, επισκέπτη, χωρίς κομματικές παρωπίδες, χωρίς ωραιοποίηση, χωρίς απαξίωση της προσπάθειας των εργαζομένων, αλλά και χωρίς τα προβλήματα να μπαίνουν κάτω από το χαλί.

Κριτική και όχι μηδενισμός

Στα θετικά :

α)η προσπάθεια,η ανθρωπιά,η κατανόηση και η αυταπάρνηση του προσωπικού,

β)η εξυπηρέτηση στα ΤΕΠ χωρίς περιττή γραφειοκρατία,

γ)η άμεση εξυπηρέτηση στο Γραφείο Κίνησης και στο Μικροβιολογικό,

δ)η ανακατασκευή των ΤΕΠ και οι παρεμβάσεις σε κλινικές και κοινόχρηστους χώρους,καθώς και η δρομολογημένη ενεργειακή αναβάθμιση.

Αυτά,όμως, δε σημαίνουν πλήρη λειτουργική στελέχωση.

Προτάσεις

  1. Προσλήψεις μόνιμου εξειδικευμένου ιατρικού προσωπικού.
  2. Στελέχωση των κρίσιμων και βασικών ειδικοτήτων, και όχι μόνο κάλυψη περιστασιακών εφημεριακών αναγκών.
  3. Ισχυρά οικονομικά και θεσμικά κίνητρα για την προσέλκυση γιατρών στη νησιωτική Ελλάδα.
  4. Ενίσχυση του νοσηλευτικού και λοιπού προσωπικού.
  5. Επαρκή στελέχωση των ΤΕΠ, ώστε να μην εξαντλείται το υπάρχον προσωπικό.
  6. Εξασφάλιση βασικών διαγνωστικών και εργαστηριακών υπηρεσιών.
  7. Επαρκή κάλυψη για εγκύους, ηλικιωμένους, άτομα με αναπηρία και ασθενείς με χρόνια ή σοβαρά νοσήματα. Ειδικά οι έγκυες γυναίκες να μπορούν επαρκώς να έχουν πλήρη πρόσβαση σε οποιαδήποτε απαραίτητη ή εξειδικευμένη εξέταση(αιματολογική ή άλλης φύσεως)στη Λέρο και να μη μεταφέρονται αλλού , με αναβάθμιση εξοπλισμού και παροχών. Συγκεκριμένες εξετάσεις σε ιδιώτες είναι δαπανηρές και οφείλει το Νοσοκομείο να μπορεί να τις πραγματοποιήσει δωρεάν με ασφάλεια και με ποιότητα.
  8. Εξοικείωση προσωπικού με τη διαδικασία αναγνώρισης και εφαρμογής της κάρτας του Ευρωπαίου πολίτη- επίσπευση (απαραίτητο για ραντεβού εξέτασης και συνταγογράφησης) – εξυπηρέτηση λοιπών Ευρωπαίων πολιτών στη Λέρο.
  9. Προώθηση εθελοντικών προγραμμάτων Νοσοκομείου.
  10. Εφαρμογή στην πράξη των δικαιωμάτων των ασθενών και των προβλέψεων που αφορούν την ισότιμη πρόσβαση στην υγεία.

Η νησιωτικότητα, οι ανάγκες των κατοίκων και οι δυσκολίες είναι θέματα γνωστά.

Αυτό που χρειάζεται είναι πολιτική βούληση, πραγματική χρηματοδότηση, μόνιμες προσλήψεις και ουσιαστικά κίνητρα.

Οι κάτοικοι της Λέρου δεν ζητούν προνόμια, αλλά το αυτονόητο:

να μπορούν να έχουν πρόσβαση σε αξιοπρεπείς, ασφαλείς και ποιοτικές υπηρεσίες δημόσιας υγείας στον τόπο τους.

Και αυτό δεν είναι υπερβολή, αλλά δικαίωμα !

{ Ευχαριστώ θερμά όλους, όσοι ανταποκριθήκατε στην πρωτοβουλία μου αυτή και μοιραστήκατε και εμπιστευτήκατε την εμπειρία σας. Ελπίζω και εύχομαι να έχω συμπεριλάβει τα περισσότερα – δικές σας μαρτυρίες που έπλεξαν μαζί μου το παρόν άρθρο } – Να είστε καλά!

Θεόφιλος Γκιννής– Ενεργός πολίτης Λέρου