| H Δημοτική Επιτροπή Τουρισμού του Δήμου Λέρου πραγματοποίησε ερευνά με σκοπό την παρακολούθηση του βαθμού ικανοποίησης των τουριστών της Λέρου. Η έρευνα πραγματοποιήθηκε την περίοδο Ιουλίου-Αυγούστου 2007 με ερωτηματολόγιο που διανεμήθηκε σε 520 τουρίστες του νησιού, και στους οποίους ζητήθηκε να καταγράψουν τις εντυπώσεις τους για τη Λέρο. |
Τα αποτελέσματα παρουσιάζουν τα θετικά και αρνητικά στοιχεία του νησιού, από τουριστική σκοπιά και αφορούν τις κυριότερες πτυχές του τουριστικού προϊόντος όπως, η διαμονή, τα εστιατόρια, οι συγκοινωνίες, η υποδομή, το φυσικό και δομημένο περιβάλλον.
Η έρευνα αυτή θα χρησιμοποιηθεί σαν πλατφόρμα προβληματισμού όσον αφορά τις μελλοντικές ενέργειες τουριστικής ανάπτυξης και προβολής της Λέρου τόσο σε ιδιωτικό όσο και σε επίπεδο φορέων.
ΕΙΣΑΓΩΓΗ
Ο Δήμος Λέρου και η Δημοτική Επιτροπή Τουρισμού του Δήμου Λέρου σε συνεργασία με την εταιρία Travel Media Application πραγματοποίησαν την έρευνα αυτή με σκοπό την παρακολούθηση του βαθμού ικανοποίησης των τουριστών της Λέρου.
Η έρευνα πραγματοποιήθηκε την περίοδο Ιουλίου-Αυγούστου 2007 με ερωτηματολόγιο που διανεμήθηκε σε 520 τουρίστες του νησιού, και στους οποίους ζητήθηκε να καταγράψουν τις εντυπώσεις τους για τη Λέρο. Τα αποτελέσματα παρουσιάζουν τα θετικά και αρνητικά στοιχεία του νησιού, από τουριστική σκοπιά και αφορούν τις κυριότερες πτυχές του τουριστικού προϊόντος όπως, η διαμονή, τα εστιατόρια, οι συγκοινωνίες, η υποδομή, το φυσικό και δομημένο περιβάλλον. Η έρευνα αυτή θα χρησιμοποιηθεί σαν πλατφόρμα προβληματισμού όσον αφορά τις μελλοντικές ενέργειες τουριστικής ανάπτυξης και προβολής τόσο σε ιδιωτικό όσο και σε επίπεδο φορέων.
ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ:
Δημογραφικά χαρακτηριστικά των τουριστών στη Λέρο
- Εθνικότητα: Οι περισσότεροι επισκέπτες του νησιού είναι από την Ελλάδα (51%) ακολουθούν επισκέπτες από Σκανδιναβία (12%), Αγγλία (10%), Ολλανδία (8%), Ιταλία (7%), Γερμανία (5%),Γαλλία (3%), άλλες εθνικότητες (4%)
- Ηλικία:Το 16% των τουριστών είναι κάτω των 30 ετών, 50% από 31 έως 50 ετών, 30% από 51 έως 60 ετών, 4% 61 και άνω.
- Μορφωτικό Επίπεδο: Σχεδόν τέσσερις στους δέκα (44%) είναι απόφοιτοι τριτοβάθμιας εκπαίδευσης (κολέγιο, πανεπιστήμιο, μεταπτυχιακά).
- Επαγγελματική Κατάσταση: Το 85% είναι εργαζόμενοι πλήρους απασχόλησης και 15% συνταξιούχοι.
- Μέσο άφιξης: Οι Έλληνες προτιμούν τη θαλάσσια οδό για τη Λέρο και μικρό ποσοστό το αεροπλάνο. Αντίθετα οι ξένοι μοιράζουν την προτίμησή τους μεταξύ πλοίων και αεροπλάνων. Περίπου στις ίδιες αναλογίες βρίσκονται και οι προτιμήσεις τους ως προς τον τρόπο αναχώρησης.
- Πηγές πληροφόρησης: Διαφορετικές πηγές πληροφόρησης χρησιμοποιούν οι Έλληνες από τους ξένους τουρίστες. Οι Έλληνες ρωτούν φίλους / γνωστούς που έχουν επισκεφτεί το νησί ή ψάχνουν μόνοι τους. Οι ξένοι χρησιμοποιούν κατά σειρά το Internet, φίλους / γνωστούς που έχουν επισκεφτεί το νησί, τους τουριστικούς οδηγούς και τα πρακτορεία ταξιδιών.
Βαθμός ικανοποίησης των τουριστών από χαρακτηριστικά και υπηρεσίες
- Συμπεριφορά – φιλικότητα ντόπιων 80
- Ιστορικά – Φυσικά αξιοθέατα 82
- Αίσθημα ασφαλείας 79
- Εστιατόρια 76
- Σχέση ποιότητας – τιμής 75
- Νυκτερινή διασκέδαση 60
- Αγορές (Shopping) 70
- Καθαριότητα νησιού 65
- Παραλίες 60
- Σπορ – αναψυχή 40
- Παροχή πληροφοριών 25
- Ηχορύπανση 20
- Ταξί 13
- Δημόσια λεωφορεία 5
(Κλίμακα: 0-20 = απαράδεχτο, 21-40 = ανεκτή, 41-60 = μέτρια, 61-80 = καλή, 81-100 άριστη)
Βαθμός ικανοποίησης των τουριστών από το κατάλυμα τους
Ο παρακάτω πίνακας παρουσιάζει το βαθμό ικανοποίησης των τουριστών από το κατάλυμα τους, ανεξάρτητα αν έμειναν σε ξενοδοχείο ή ενοικιαζόμενα διαμερίσματα:
- Προσωπικό Υποδοχής 75
- Καθαριότητα δωματίου 80
- Άνεση και εξοπλισμός δωματίου 78
- Φιλικότητα του προσωπικού 70
- Καθαριότητα κοινόχρηστων χώρων 75
- Ποιότητα πρωινού 70
- Ποιότητα & εξυπηρέτησης Εστιατόριο 72
(Κλίμακα: 0-20 = απαράδεχτο, 21-40 = ανεκτή, 41-60 = μέτρια, 61-80 = καλή, 81-100 άριστη)
Συνοπτικά συμπεράσματα της έρευνας
- Η ηρεμία και μακριά από τον “Mass”τουρισμό αποτελούν τους δύο σημαντικότερους παράγοντες που έκαναν τους τουρίστες να επιλέξουν τη Λέρο ως τον τόπο των διακοπών τους.
- Περίπου δυο στους τέσσερις τουρίστες έχει ξαναέρθει στο νησί στο παρελθόν.
- Τέσσερα στους δέκα έμειναν σε ξενοδοχείο και οι υπόλοιποι σε ενοικιαζόμενα διαμερίσματα, με εξαίρεση ένα μικρό ποσοστό (5%) που έμεινε σε σπίτια συγγενών και φίλων.
- Η συμπεριφορά και η φιλικότητα των ντόπιων, τα ιστορικά – φυσικά αξιοθέατα του νησιού και το αίσθημα ασφάλειας είναι τα χαρακτηριστικά που συγκεντρώνουν μεγάλο βαθμό ικανοποίησης. Αντίθετα η τοπική συγκοινωνία και τα ταξί έχουν σημαντικό χαμηλό βαθμό ικανοποίησης.
Ένα σημείο στο οποίο πρέπει να σταθεί κανείς είναι η πρόσβαση στο νησί, η οποία φαίνεται να πάσχει. Οι επισκέπτες δεν ήταν καθόλου ικανοποιημένοι από την κατάσταση των πλοίων (πολλές ώρες, παλιά πλοία και πολύ ακριβά). Η πρόσβαση στο νησί με τα αεροπλάνα κρίνεται ικανοποιητική πλην όμως ο αριθμός των πτήσεων είναι περιορισμένος.
Όσον αφορά την εικόνα της Λέρου παρατηρείται από τη σχετική βαθμολογία ότι το νησί αντιμετωπίζει πρόβλημα όσον αφορά τους καινούργιους τουρίστες, αφού διαπίστωσαν σε μεγάλο ποσοστό ότι το νησί ήταν καλύτερο από ότι τους είχαν περιγράψει ή είχαν φανταστεί, το οποίο σημαίνει ότι δεν υπάρχει καλή διαφήμιση και πληροφόρηση για το νησί.
ΕΠΙΛΟΓΟΣ
Οι ερωτήσεις του ερωτηματολογίου και τα αποτελέσματά τους, δίνουν σαφή σημεία δράσης. Καταρχήν εφόσον η μεγάλη πλειοψηφία είδε το νησί θετικά, διαπιστώνεται ότι το υπάρχον προϊόν έχει καλές προδιαγραφές και προοπτικές για μελλοντική ενασχόληση με το τουριστικό φαινόμενο. Κατόπιν η συγκριτική ανάλυση των διαφόρων υπηρεσιών δείχνει ότι το νησί πρέπει να παραμένει αλλά και να διαφημιστεί σαν ένας τόπος ήσυχος, με καθαρές παραλίες και φυσικό περιβάλλον με φιλόξενους κατοίκους.
Από την ανάλυση των στοιχείων στο κομμάτι του κύκλου τουριστικής ζωής της Λέρου, διαπιστώθηκε ότι το νησί είναι εγκλωβισμένο εδώ και χρόνια στο πρώτο στάδιο, δηλαδή διατηρείται μια μόνιμη υποτουριστική φάση. Δεδομένου ότι το προϊόν είναι καλό όπως διαπιστώθηκε από την έρευνα το πρόβλημα φαίνεται να υφίσταται στην προώθηση του τόπου. Κρίνεται λοιπόν σκόπιμο το νησί να παρουσιαστεί στην τουριστική αγορά με ένα σλόγκαν που να το αντιπροσωπεύει και να προωθηθεί μέσω των αφιερωμάτων στα περιοδικά, στις εκθέσεις και όπου αλλού κάνει διαφήμιση. Το σλόγκαν αυτό πρέπει να είναι αληθές ώστε να μην απογοητεύσει τον τουρίστα που θα έλθει. Έτσι θα λυθεί το πρόβλημα της εικόνας που διαπιστώθηκε, και το νησί θα μπορέσει να εντυπωθεί και να ξεχωρίσει στη συνείδηση του τουρίστα. Μια καλή συμβουλή σχετικά με το σλόγκαν είναι αυτό να διατηρηθεί για πολλά χρόνια και να περιλαμβάνει σε λίγες κουβέντες ότι μήνυμα θέλουν να περάσουν οι τουριστικοί ιθύνοντες του τόπου.
Ιδιαίτερη έμφαση μπορεί να δοθεί επίσης σε συνέντευξης επωνύμων του καλλιτεχνικού και πνευματικού χώρου σε εφημερίδες και άρθρα που θα πρέπει να τα υποβοηθήσει ο δήμος.
Τελειώνοντας, τίθεται η ανάγκη να αναφερθεί κανείς στην αυξανόμενη χρησιμότητα του όρου marketing προορισμών που θα παρατηρηθεί τα επόμενα χρόνια. Μπορεί η Λέρο να είναι ακόμα ένα νησί χωρίς ιδιαίτερη τουριστική ανάπτυξη. Μπορεί ο αριθμός των τουριστών να είναι ελέγξιμος και να μην δημιουργούνται προβλήματα. Μπορεί οι κάτοικοι να νιώθουν το νησί δικό τους και να το καμαρώνουν ακόμα. Όμως οι διεθνείς εξελίξεις δείχνουν ότι ο τουρισμός παγκόσμια θα αναπτύσσεται με έντονους ρυθμούς και ότι η Ελλάδα θα πρωτοστατήσει σε αυτή την ανάπτυξη.
Η Λέρος μπορεί να αξιοποιήσει την ομορφιά του τοπίου, προσφέροντας τουριστικά προϊόντα που έχουν βάση τον προβληματισμό, τη διεθνή κατανόηση και την κουλτούρα. Τα προϊόντα αυτά έχουν οικοτουριστική χροιά και μπορούν να συμβαδίσουν με την ανάπτυξη του οικογενειακού τουρισμού. Τα προϊόντα αυτά δεν προσφέρονται σε ικανοποιητικές ποσότητες στην αγορά και κατά συνέπεια η έμφαση στην ποιότητά τους μπορεί να δώσει ανταγωνιστικό πλεονέκτημα στο νησί.
Ο τουρισμός είναι μία δραστηριότητα αλλαγών, που αφορούν τόσο τις οικονομικές, όσο και τις κοινωνικές συνθήκες που επικρατούν σε μία περιοχή. Η αλλαγή αυτή είναι δεδομένη για τη Λέρο, διότι ο τουρισμός θα αυξηθεί στο μέλλον, είτε αυτό γίνει ηθελημένα και κατόπιν σχεδιασμού, είτε όχι. Αυτό θα γίνει διότι η αγορά τουριστικών προορισμών συνεχώς διογκώνεται και διότι η μειωμένη τουριστική κίνηση αποτελεί δέλεαρ για ορισμένους τύπους τουριστών, που κυνηγούν τις μη αξιοποιημένες περιοχές.
Απλά είναι απαραίτητος ο κατάλληλος σχεδιασμός, διότι έχει αποδειχθεί ότι οι διορθώσεις σφαλμάτων στο χαρτί κοστίζουν ελάχιστα σε σχέση με τις διορθώσεις στην πράξη.
Για την Δημοτική Επιτροπή Τουρισμού
Χριστόδουλος Ε. Κοκκώνης
