Μαύρο χρήμα: Νέοι έλεγχοι και αυστηρότερες ποινές – Ποιοι επαγγελματίες μπαίνουν στο μικροσκόπιο

Στόχος είναι η αποτελεσματικότερη παρακολούθηση ύποπτων κεφαλαίων, η αποκάλυψη των πραγματικών ιδιοκτητών επιχειρήσεων και η ενίσχυση της ευθύνης όσων παραλείπουν να ενημερώσουν τις αρμόδιες Αρχές για ενδείξεις παράνομων συναλλαγών.

Σύμφωνα με δημοσίευμα της εφημερίδας «ΤΑ ΝΕΑ», ειδική ομάδα εργασίας, στην οποία συμμετέχουν περίπου 30 φορείς, επεξεργάζεται νέο νομοθετικό πλαίσιο υπό τον συντονισμό της Αρχής Καταπολέμησης της Νομιμοποίησης Εσόδων από Εγκληματικές Δραστηριότητες.

Ο πρόεδρος της Αρχής, επίτιμος αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου Χαράλαμπος Βουρλιώτης, ανέφερε στην εφημερίδα ότι καταβάλλεται προσπάθεια να ολοκληρωθεί το σχέδιο νόμου έως το τέλος του 2026, προκειμένου να προχωρήσει η νομοθετική διαδικασία.

Αυστηρότερες ευθύνες για ύποπτες συναλλαγές

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται σε συναλλαγές που σχετίζονται με επενδύσεις μεγάλης αξίας, μεταφορές κεφαλαίων, κρυπτονομίσματα και την απόκτηση άδειας διαμονής μέσω του προγράμματος Golden Visa.

Μεταξύ των αλλαγών που εξετάζονται περιλαμβάνεται η αυστηροποίηση των συνεπειών για επαγγελματίες οι οποίοι, ενώ διαθέτουν σοβαρές ενδείξεις για πιθανή νομιμοποίηση παράνομων εσόδων, παραλείπουν να ενημερώσουν τις αρμόδιες Αρχές.

Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, προβλέπεται ενίσχυση του πλαισίου ευθύνης, με δυνατότητα επιβολής ακόμη και ποινών φυλάκισης, ανάλογα με την παράβαση και τις διατάξεις που τελικά θα θεσπιστούν.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η υποχρέωση αναφοράς ύποπτων συναλλαγών δεν αποτελεί νέα ρύθμιση. Προβλέπεται ήδη από τον νόμο 4557/2018, ο οποίος καθορίζει τις υποχρεώσεις των επαγγελματιών που υπάγονται στο πλαίσιο καταπολέμησης του ξεπλύματος χρήματος.

Στο στόχαστρο οι εταιρείες με «αχυρανθρώπους»

Μία ακόμη σημαντική παρέμβαση αφορά τις επιχειρήσεις πίσω από τις οποίες αποκρύπτονται οι πραγματικοί ιδιοκτήτες.

Οι νέοι κανόνες αποσκοπούν στην ενίσχυση των μηχανισμών ταυτοποίησης των πραγματικών δικαιούχων, ώστε να περιοριστεί η χρήση παρένθετων προσώπων που εμφανίζονται ως διαχειριστές ή ιδιοκτήτες εταιρειών, χωρίς να ασκούν τον πραγματικό έλεγχο.

Στην Ελλάδα λειτουργεί ήδη το Κεντρικό Μητρώο Πραγματικών Δικαιούχων, στο οποίο οι υπόχρεες επιχειρήσεις καταχωρίζουν τα φυσικά πρόσωπα που τις κατέχουν ή τις ελέγχουν.

Η ενίσχυση των ελέγχων θα βασιστεί και στο νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο, που προβλέπει ενιαίους κανόνες, μεγαλύτερη συνεργασία μεταξύ των αρμόδιων Αρχών και αυστηρότερες διαδικασίες εξακρίβωσης της ταυτότητας των συναλλασσομένων.

Αλλαγές και στον επαγγελματικό αθλητισμό

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, στις παρεμβάσεις που εξετάζονται περιλαμβάνεται και η σταδιακή διεύρυνση των υπόχρεων σε δηλώσεις περιουσιακής κατάστασης στον επαγγελματικό αθλητισμό, αρχικά στο ποδόσφαιρο και στη συνέχεια σε άλλα αθλήματα.

Παράλληλα, το νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο εντάσσει επαγγελματικούς ποδοσφαιρικούς συλλόγους και ατζέντηδες σε συγκεκριμένες υποχρεώσεις για την καταπολέμηση του ξεπλύματος χρήματος, με εφαρμογή από τον Ιούλιο του 2029.

Τι προβλέπει η Ευρωπαϊκή Ένωση

Η μεταρρύθμιση συνδέεται με την Οδηγία (ΕΕ) 2024/1640 και τον Κανονισμό (ΕΕ) 2024/1624, που θεσπίζουν ένα περισσότερο ενοποιημένο σύστημα ελέγχου του χρηματοπιστωτικού εγκλήματος σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Οι βασικές διατάξεις πρόκειται να εφαρμοστούν από τις 10 Ιουλίου 2027, ενώ η νέα Ευρωπαϊκή Αρχή AMLA θα αναλάβει από το 2028 την άμεση εποπτεία επιλεγμένων χρηματοπιστωτικών οργανισμών υψηλού κινδύνου.

Το ελληνικό νομοσχέδιο βρίσκεται ακόμη στο στάδιο της προετοιμασίας και οι τελικές αλλαγές θα προσδιοριστούν με την κατάθεσή του στη Βουλή.